Het schijfje licht dat uit het oculair komt en het oog binnengaat; de diameter is de opening gedeeld door de vergroting. Een telescoop van 200 mm geeft bij 40× een uittreepupil van 5 mm. Tussen 5 en 7 mm is het beeld het helderst (nevels); rond 0,5 tot 1 mm zit je op de maximale nuttige vergroting.
ToolsOculairen, Handige formules
Verwante begrippen
- Vergroting
Hoeveel keer het instrument het object groter maakt: de brandpuntsafstand van de telescoop gedeeld door die van het oculair. Een telescoop van 1000 mm met een oculair van 10 mm vergroot 100 keer (100×). Meer is niet altijd beter: voorbij een grens wordt het beeld donker en vaag.
- Minimale nuttige vergroting
De laagste vergroting waarbij al het licht nog in het oog valt: de opening gedeeld door 7 (de donkeraangepaste pupil van een jong oog is ongeveer 7 mm wijd). Voor een telescoop van 200 mm is dat ongeveer 29×. Daaronder is de uittreepupil groter dan de oogpupil en gaat er licht verloren.
- Oogafstand (eye relief)
De afstand tussen de laatste lens van het oculair en de plek waar je oog moet zijn om het hele beeldveld te zien. Brildragers hebben minstens 15 à 20 mm nodig. Oculairs met een korte brandpuntsafstand van oudere ontwerpen hebben vaak een heel korte, oncomfortabele oogafstand.
← De hele woordenlijst