Het afstellen waarmee je de poolas van een equatoriale montering op de hemelpool richt. De hoek boven de horizon moet gelijk zijn aan je breedtegraad (52,1° in Utrecht, 50,8° in Brussel), en hij moet naar het geografische noorden wijzen, niet naar het magnetische. Een goede pooluitlijning voorkomt dat sterren wegdrijven, visueel en op foto’s.
ToolsPooluitlijning
Verwante begrippen
- Equatoriale montering
Een montering waarvan één as (de rechteklimmingsas of poolas) evenwijdig staat aan de draaiingsas van de aarde. Na de pooluitlijning volg je de sterren door alleen die as te draaien, met de hand of met een motor. Het “Duitse” type, met contragewichten, komt het meest voor.
- Poolzoeker
Een kijkertje met dradenkruis, ingebouwd in de poolas van een equatoriale montering. Omdat de Poolster ongeveer 0,65° van de pool staat, zet je haar op een precieze plek in het dradenkruis die van het tijdstip afhangt. Een app of rekenhulp vertelt je waar.
- Hemelpolen
De twee punten aan de hemel waar alle sterren omheen lijken te draaien: het verlengde van de aardas. De noordelijke hemelpool ligt heel dicht bij de Poolster; bij de zuidelijke staat geen heldere ster. De hoogte van de pool boven de horizon is gelijk aan je breedtegraad.
- Driftmethode (Bigourdan)
Een zeer nauwkeurige methode voor de pooluitlijning, waarbij je sterren in declinatie ziet driften. Je stelt de as in azimut af met een ster bij de meridiaan en de hemelevenaar, daarna in hoogte met een ster laag in het oosten of westen. Het vraagt geduld, maar geen poolzoeker.
- Poolster (Polaris)
Alfa Ursae Minoris, een ster van magnitude 2 op ongeveer 0,65° van de noordelijke hemelpool. Ze lijkt nauwelijks te bewegen en wijst het noorden aan tot op een graad nauwkeurig. Je vindt haar door de twee sterren aan het eind van de bak van de Grote Wagen (Merak en Dubhe) ongeveer vijf keer hun afstand te verlengen.
← De hele woordenlijst